HAMİLELİK VE DİŞ
Hamilelik ve Diş
Hayatın doğal bir süreci olan hamileliği keyifli geçirilmesi hepimizin dileği oldugu gibi, hamileliğin sonunda sağlıklı bir bebeğe kavuşmak da en önemlisidir.
Hamilelik dönemi denilince, çocuğun kemik yapısının ya da zekâsının iyi olması için en çok dikkat edilen şey beslenmedir. Peki diş ve diş sağlığı için beslenmenin hiç önemi yok mudur?
Hamilelik döneminde süt ve daimi dişlerin tomurcukları çene içinde oluşur. Hamilelik döneminde mineralden zengin beslenmek diş yapısını güçlendirir. Her zaman ihtiyacımız olan kalsiyum, fosfor, potasyum ve vitaminlere hamilelik döneminde daha çok ihtiyaç duyarız. Diş tomurcuklarının yapısını güçlendirmek için beslenmeye dikkat edilmelidir, özellikle 3.trimester dediğimiz son üç aylık dönem önemlidir. Haftada 1 balık yemek, süt ve süt ürünlerini bol bol tüketmek gerekir.
Hamilelikte değişen hormonal yapı diş etlerinin üzerinde etkin olarak diş etlerinin enfeksiyona yatkın olmasına sebep olur. Mevcut diş eti sorunu hamilelikte daha belirgin hale gelir. O yüzden hamileliğe girmeden önce diş ve diş etlerinin mutlaka bir diş hekimi tarafından muayenesi yapılıp, gerekli tedavilerin yapılması gerekir.
Özellikle diş etlerin de sorun olan anne adayının hamilelik esnasında diş eti kanamaları çok sık görülür. Diş eti kanayan anne adayı fırçalamadan çekinerek fırçalama sıklığını ve süresini kısaltır. Bir de kişide mide bulantısı sorunu varsa, diş etleri enfeksiyona daha yatkın olur. Bu tablo sonucunda diş eti problemine dayalı dişlerde sorunlar kaçınılmazdır. Yani hamilelik, dişlerde kaybın primer sebebi değildir. Hamilelikte değişen hormonal yapı dişlerde enfeksiyona yatkınlık kılar.
Hamilelikte çürük miktarının artmasında da bulantıların etkisi vardır. Bildiğimiz gibi mide asidi hidroklorik asidir. Bu asit, yediğimiz yiyeceklerin öğütülmesinde iş görürken, bulantı ile ağza geldiğinde dişlerde tahribata neden olur. Özellikle sabah bulantılarının ardından mutlaka dişleri fırçalamak gerekir. Fırçalamanın mümkün olmadığı durumlarda suyla gargara yapmak gerekir. Bazen dişleri fırçalamak da mide bulantısına neden olur. Böyle bir durumda başımızı aşağı doğru eğerek dişlerimizi fırçalamak, küçükbaşlı diş fırçası kullanmak bulantıyı ortadan kaldırmada etkin olabilir. Macunların tadı ya da kokusundan midesi bulananlara tavsiyemiz çocuk macunlarıdır. Çocuk macunlarının tatları şekerleme gibidir. Mide asidi, ağızda şayet başlangıç halinde çürük varsa bunların ilerlemesine de sebep olacağından, hamilelik öncesinde bu çürüklerin tespit edilip doldurulması önemlidir.
Hamileliğe karar vermeden önce mutlaka diş hekimine gidip genel bir kontrol yapılması gerekir. Bu kontrol mutlaka röntgenle (panoramik dediğimiz bütün dişleri gösteren röntgen) desteklenmelidir. Çünkü hamilelik uzun bir süreç olduğundan bu dönem esnasında radyasyondan dolayı asla röntgen çekilemediğinden, bir problem dahilinde bu röntgen yardımcı olacaktır.
Pek çok kişi dişlerini fırçalar, dişlerini fırçalanmasına rağmen hâlâ diş ve diş eti problemleri yaşayanlar vardır. Bunun altında yatan sebep, etkin ağız bakımını bilmemek ya da yapamamaktan kaynaklanır. Etkin diş fırçalamayı ve diş ipi kullanımını bilmiyorsak mutlaka öğrenip uygulamaya başlamak gerekir. Tam bir ağız bakımı etkili fırçalama ve iplik kullanımıyla olur. Dili ve yanakları fırçalamak da önemlidir.
Hamilelikte flour kullanımı bazı ülkelerde uygulanan koruyucu bir yöntemdir. Fakat ülkemizde içme sularının tam anlamıyla denetimi yapılamadığından bu konuda kararı kişinin ve kadın doğum uzmanının vermesi daha uygun olur. İçme suyunda flourun fazla olduğu bölgelerde flourozis dediğimiz dişlerde sarı kahverengi lekelenmeler olur.
Hamilelikte kullanılan ilaçların da diş üzerinde olumsuz etkileri olabilir. Özellikle tetrasiklin grubu ilaçlar dişleri boyar. Hipoplazi dediğimiz dişin üzerinde görülen sarı kahverengi görüntünün sebebi çoğu zaman annenin hamilelik döneminde kullandığı ilaç ve geçirdiği ateşli hastalıklardır. Bu nedenle vücut direncini yükseltip; hamilelikte mümkün olduğu kadar hastalanmamaya ve ilaç kullanmamaya özen göstermek gerekir.
Hamilelik döneminde ortaya çıkan diş problemlerinin tedavisi mümkündür. Genellikle diş çekilir mi? sorusu gelir. Evet, uygun bir anesteziyle diş çekilir. Antibiyotik kullanılmasını çok istemesek de kullanılır. Çünkü iltihaplı bir dişin bebeğe daha çok zararı vardır.
Dt. Sevgen (DARICIOGLU) ERALP
